Strona Główna » Serwis podatkowy » PIT-38 2022/2023 - jak rozliczyć Polski Ład?

PIT-38 2022/2023 - jak rozliczyć Polski Ład?

Autor: Kamil Mikiszew - Data publikacji: 2022-07-14 07:57:42

PIT-38 jest zeznaniem rocznym coraz częściej składanym przez Polaków. Za jego pośrednictwem wykazujemy tzw. dochody giełdowe jak również zbycie kryptowalut, które z każdym rokiem zyskują na popularności.

PIT-38 – dla kogo?

Formularz PIT-38 jest zeznaniem rocznym, które jest składane przez dużą część podatników w parze z inną deklaracją. Dochody wykazywane na PIT-38 stanowią odrębne źródło opodatkowania podatnika objęte stawką 19% PIT i nie łączą się z dochodami właściwymi dla wykazania na innych deklaracjach. Do jego złożenia zobowiązane są osoby osiągające tzw. przychody kapitałowe, pochodzące w szczególności z:

  • odpłatnego zbycia papierów wartościowych,
  • pożyczonych papierów wartościowych (tzw. „sprzedaż krótka”),
  • pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacji praw z nich wynikających, udziałów (akcji) w spółkach albo udziałów w spółdzielni,
  • z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część.

PIT-38 w 2023 złożą również podatnicy, którzy uzyskali przychody lub ponieśli koszty uzyskania przychodów z odpłatnego zbycia walut wirtualnych, potocznie zwanych kryptowalutami.

Przychody kapitałowe nie są rozliczane razem z innymi dochodami, ale na specjalnie do tego przeznaczonym druku PIT-38. W deklaracji PIT-38 należy też rozliczyć kapitałowe przychody uzyskane poza Polską, które nie zostały zwolnione z opodatkowania. Inwestycje zagraniczne wykazujemy w załączniku PIT/ZG.

Więcej na ten temat dowiesz się z artykułu: Kto i kiedy powinien złożyć PIT-38?

PIT-8C jako podstawa wypełnienia PIT-38

Przychody z zysków kapitałowych (zwane również „dochodami giełdowymi”) deklarowane są na formularzu PIT-38, jednakże jego sporządzenie jest możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy podatnik dysponuje informacją o wysokości kosztów uzyskania przychodów, które pomniejszają podstawę opodatkowania. Podobnie zatem jak w przypadku PIT-36, PIT-36L, PIT-37 czy PIT-39 opodatkowaniu podlega dochód, czyli przychód pomniejszony o koszty jego uzyskania.

Dużą część przychodów kapitałowych wykazywanych na PIT-38 wskażemy na podstawie PIT-8C, który jest wydawany podatnikowi przez swoistego rodzaju „płatnika”. Ustawa o PIT w tym przypadku wskazuje podmioty, za pośrednictwem których podatnik uzyskuje przychody z kapitałów pieniężnych i zobowiązuje je do sporządzenia i przekazania podatnikowi oraz właściwemu organowi podatkowemu informacji o wysokości uzyskanego przychodu.

Uwaga! Najczęściej PIT-8C wypełniany jest przez biuro maklerskie, które zobowiązane jest do przekazania tejże informacji podatnikowi PIT-38 nie później niż do końca lutego roku następującego po roku podatkowym, w którym osiągnął przychód za pośrednictwem płatnika.

Informacja zmaterializowana w druku PIT-8C jest następnie przekazywana:

  • Podatnikowi zobowiązanemu do sporządzenia PIT-38;
  • Urzędowi skarbowemu właściwemu miejscowo względem zamieszkania podatnika (dotyczy to polskich rezydentów podatkowych)
  • Urzędowi skarbowemu, właściwemu w sprawach opodatkowania osób zagranicznych
Uwaga! W przypadku gdy podatnik zobowiązany do rozliczenia się na formularzu PIT-38, winien otrzymać ilość PIT-8C odpowiadającą liczbie jego rachunków inwestycyjnych (względnie ilości biur maklerskich prowadzących kilka rachunków)

Na podstawie informacji wykazanych w PIT-8C będzie następować wypełnienie PIT-38 – analogicznie do relacji PIT-11 z PIT-37, nazwy pól z PIT-8C odpowiadają tym wskazanym w PIT-38. Inaczej jednak jak np. w przypadku PIT-11, podatnik zobowiązany do złożenia PIT-38 nie jest związany informacjami wyrażonymi w PIT-8C. Podmioty wystawiające informację PIT-8C nie są w posiadaniu kompletu informacji dotyczących choćby kosztów uzyskania przychodów ponoszonych przez podatnika. W takiej sytuacji podatnik posiadając odpowiednią dokumentację świadczoną o poniesieniu kosztu i przypisującą ją do danego przychodu kapitałowego, samodzielnie określa ich wysokość posiłkując się informacjami zaczerpniętymi z PIT-8C.

Przychód ze zbycia walut wirtualnych, czyli jak opodatkowane są kryptowaluty?

W przypadku przychodów związanych z obrotem walutami wirtualnymi (tzw. kryptowalutami) podatnik PIT-38 będzie musiał sam dokonać rachunku podatkowego w zakresie dochodu podlegającego opodatkowaniu. Informacja o przychodzie pomniejszonym o koszty jego uzyskania z tego źródła nie znajdują się bowiem w posiadaniu płatnika zobowiązanego do wypełnienia i przekazania PIT-8C.

Obrót walutami wirtualnymi wyróżnia dwa rodzaje kosztów uzyskania przychodów w świetle ustawy o PIT, są to:

  1. koszty poniesione w danym roku podatkowym, poprzedzającym rok kalendarzowy składanej deklaracji,
  2. koszty poniesione i nierozliczone w poprzednich latach podatkowych.

Więcej na temat rozliczania kryptowalut dowiesz się z artykułu: Opodatkowanie kryptowalut

Specyficzna konstrukcja PIT-38

Podatek, który wykazujemy w PIT-38 cechuje się o swoistą odrębnością względem przychodów wykazywanych na innych deklaracjach. Mimo łudząco podobnej konstrukcji do podatku liniowego (jednolita stawka 19% ustalana względem dochodu) dochód przedłożony do opodatkowania i wyrażony PIT-38 nie może zostać obniżony w jakikolwiek sposób poprzez zastosowanie ulg czy odliczeń.

Oznacza to również, że osoby obowiązane do złożenia PIT-38 nie będą mogły rozliczyć się z małżonkiem czy dzieckiem.

PIT-38 termin złożenia

Podatnik obowiązany do rozliczenia się z urzędem skarbowym z dochodów giełdowych ma na to czas do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, w którym osiągnął przychód podlegający opodatkowaniu. W sytuacji, gdy ostatni dzień terminu przypada w sobotę bądź w dzień ustawowo wolny od pracy, to za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień pracujący. Podobnie jak w 2022 czas na złożenie PIT-38 w 2023 mamy do 2 maja 2023

Więcej na temat terminów składania PITów przeczytasz w artykule: Do kiedy PIT?