Strona Główna » Aktualności » Zmiany w KRS od 2027 roku - nowe obowiązki dla fundacji i stowarzyszeń

Zmiany w KRS od 2027 roku - nowe obowiązki dla fundacji i stowarzyszeń

Autor: Mateusz Musiał - Data publikacji: 2026-11-19 15:41:04

19 listopada 2026 roku Sejm uchwalił projekt nowelizacji KRS, który przewiduje nowe obowiązki dla fundacji i stowarzyszeń. Wyjaśniamy, jakie dokumenty będą potrzebne do rejestracji NGO, jak zmieni się korespondencja z sądem oraz kiedy organizacja może zostać wykreślona przez sąd rejestrowy.

Jakie zmiany dla NGO przewiduje projekt nowelizacji KRS?

Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3004) przewiduje modyfikację obowiązków rejestrowych oraz zasad prowadzenia postępowań przed sądami rejestrowymi.

Adresatami nowelizacji są przedsiębiorcy, fundacje, stowarzyszenia i inne organizacje społeczne podlegające obowiązkowej rejestracji w KRS, jak również osoby, które dopiero obnoszą się z zamiarem zawiązania jednego z wymienionych podmiotów. 


Projekt wprowadza trzy nowe obowiązki dla organizacji pozarządowych:

  1. udokumentowanie prawa do korzystania z lokalu wskazanego jako adres siedziby,
  2. konieczność korzystania z konta organizacji w systemie teleinformatycznym,
  3. obowiązek wdrożenia nowych zasad doręczania korespondencji sądowej.

Zmianie ulegną również postępowania prowadzone przez KRS:

  • postępowanie przymuszające (nowe zasady nakładania grzywien za niezłożenie obowiązkowych dokumentów;
  • postępowanie o rozwiązanie podmiotu bez przeprowadzania likwidacji, w którym sąd będzie ustalał, czy organizacja posiada zbywalny majątek i faktycznie prowadzi działalność.

Obowiązek posiadania prawa do lokalu i jego dokumentacja 

Każdy podmiot podlegający obowiązkowi rejestracji w KRS będzie miał obowiązek posiadać tytuł prawny do korzystania z nieruchomości, której adres wskazuje jako adres siedziby.

Obowiązek posiadania tytułu prawnego do lokalu wiąże się z koniecznością udokumentowania tego faktu już na etapie składania wniosku o rejestrację w KRS lub podania o zmianę adresu siedziby.

W praktyce osoba zakładająca fundację lub stowarzyszenie będzie więc musiała zadbać nie tylko o wskazanie prawidłowego adresu, ale również o posiadanie dokumentu uzasadniającego korzystanie z nieruchomości. 

Jakie dokumenty potwierdzają prawo do siedziby NGO?

Po wejściu w życie nowelizacji bez znaczenia będzie sam fakt pozostawania fundatora, członka zarządu lub innej osoby pod adresem siedziby, jeśli podmiot podlegający rejestracji nie udowodni, że posiada tytuł prawny do lokalu (nieruchomości). Dodanie art. 19ab nakładającego opisywany obowiązek na Wnioskodawców pojawiło się "W związku z problemem fikcyjnych adresów podawanych jako adresy siedziby podmiotu podlegającego obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego (...)".

Tytułami prawnymi, które świadczą o prawie do lokalu są w szczególności:

  • własność,
  • najem,
  • dzierżawa,
  • użyczenie,
  • użytkowanie wieczyste.

Nowe przepisy nie określają zamkniętego katalogu dokumentów, których dołączenie do wniosku potwierdza posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości. Jednoznaczne potwierdzenie uprawnienia do korzystania z lokalu wskazanego we wniosku do KRS umożliwiają:

  • wpis w księdze wieczystej;
  • umowa najmu, dzierżawy lub użyczenia poświadczona w formie aktu notarialnego;
  • decyzja administracyjna;
  • postanowienie sądu.
Do wniosku  rejestracyjnego lub o zmianę wpisu będzie można dołączyć jego elektroniczną kopię bez obowiązku dosyłania papierowego oryginału w terminie trzech dni. Jeżeli jednak sąd poweźmie uzasadnione wątpliwości co do przedstawionego dokumentu, zachowa możliwość zażądania oryginału.

 

Obowiązek korzystania z e-KRS

Pisma procesowe dotyczące podmiotów podlegających obowiązkowej rejestracji w sądzie rejestrowym (rejestr przedsiębiorców oraz rejestr stowarzyszeń i fundacji) będą wymagały składania za pośrednictwem systemu teleinformatycznego KRS. Nowelizacja wprowadza obowiązek korzystania z konta założonego dla konkretnego podmiotu.

Wnioski o zmianę danych, pisma procesowe i inne dokumenty wnoszone do KRS przez organizację będą mogły być przesłane wyłącznie za pośrednictwem e-KRS. Organizacja, która nie utworzyła konta systemie teleinformatycznym sądu rejestrowego będzie miała obowiązek założenia profilu wraz z wnioskiem o rejestrację lub zmianę wpisu.

 

Skutek nadania korespondencji z innego konta niż należące do organizacji

Nowelizacja zakłada możliwość zwrócenia wniosku lub innego pisma procesowego bez wezwania do usunięcia braków, w przypadku, gdy korespondencję nadano z naruszeniem obowiązku korzystania z konta organizacji.

Wyjątek stanowić będą sytuacje, w których podmiot uprawdopodobni, że nie mógł skorzystać z właściwego konta z przyczyn od siebie niezależnych (przykładowo w przypadku trudności z dostępem do konta niezawinione przez Wnioskodawcę). Zwrócone pismo będzie można ponownie złożyć w terminie 7 dni od doręczenia zarządzenia o zwrocie. Jeżeli ponownie wniesiony dokument nie będzie zawierał braków, zasadniczo zachowa skutki od daty pierwotnego wniesienia, z zastrzeżeniem ograniczeń przewidzianych w projekcie.

Elektroniczne doręczenia z sądu rejestrowego

Obowiązek posiadania konta w e-KRS wiąże się z koniecznością spełnienia innego obowiązku, jakim jest odbieranie korespondencji sądowej wyłącznie z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego.

Podmiot, który nie założy konta po wezwaniu wystosowanym przez sąd rejestracyjny, musi liczyć się z tym, że dojdzie do tzw. fikcji doręczenia, co oznacza, że korespondencja zostanie pozostawiona w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. W praktyce brak dostępu do systemu lub nieregularne sprawdzanie korespondencji będzie każdorazowo prowadziło do przeoczenia pisma procesowego, a co za tym idzie przeoczenia terminu procesowego rzutującego na sytuację organizacji lub stowarzyszenia. 

Ochrona danych osobowych

Nowelizacja KRS dodatkowo przewiduje, że do pisma procesowego lub załącznika zawierającego informacje uwzględniające dane osobowe osób trzecich należy dołączyć wyciąg, w którym pominięto dane chronione na podstawie przepisów szczególnych. Nie oznacza to konieczności usuwania wszystkich danych osobowych z dokumentów, lecz wyłącznie tych, których dostępność podlega ograniczeniu. 

Możliwość wykreślenia organizacji lub stowarzyszenia bez przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego

Uchwalony projekt przewiduje usprawnienie postępowania o rozwiązanie podmiotu bez przeprowadzania postępowania likwidacyjnego.

Jedną z przesłanek wszczęcia procedury będzie uchybienie złożeniu kompletu dokumentów finansowych po upływie roku od zamieszczenia w rejestrze wzmianki o niewykonaniu obowiązku sprawozdawczego. Następnie Sąd będzie musiał zbadać, czy podmiot rzeczywiście prowadzi działalność lub posiada zbywalny majątek. Weryfikacja ma następować między innymi na podstawie informacji uzyskanych od urzędu skarbowego i ZUS, a także danych zawartych w rejestrach publicznych. Dodatkowo naczelnik urzędu skarbowego będzie mógł z własnej inicjatywy zawiadomić sąd o ustaleniu, że podmiot nie prowadzi działalności i nie posiada zbywalnego majątku.

Dwa miesiące na wykazanie rzeczywistej działalności organizacji

Nowelizacja wprowadza również domniemanie prawne dotyczące braku majątku i faktycznej działalności podmiotu.

Domniemanie będzie stosowane w sytuacji, gdy po upływie dwóch miesięcy od ogłoszenia o wszczęciu postępowania organizacja nie wykaże, że prowadzi działalność lub posiada zbywalny majątek.

Dla NGO oznacza to konieczność zachowywania dokumentacji potwierdzającej rzeczywistą aktywność, nawet gdy organizacja działa na niewielką skalę. Organizacja powinna gromadzić wszelkie umowy, dokumenty dotyczące realizowanych projektów, otrzymanych darowizn albo prowadzonej działalności statutowej. Sam brak działalności gospodarczej nie powinien być utożsamiany z zaprzestaniem działalności organizacji pozarządowej. 

Prosta spółka akcyjna będzie mogła zostać OPP

Nowelizacja poszerza katalog podmiotów, które mogą prowadzić działalność pożytku publicznego, wzbogacając listę o proste spółki akcyjne.

Jakie inne zmiany w KRS mogą dotyczyć organizacji pozarządowych?

Nowelizacja przewiduje również uporządkowanie zasad aktualizowania informacji ujawnianych w rejestrze stowarzyszeń i fundacji. Organizacje będą zobowiązane zgłaszać zmiany danych o adresie strony internetowej i poczty elektronicznej, jeżeli dane te zostały wpisane na ich wniosek. Jednocześnie projekt wyłącza z obowiązku odrębnego zgłaszania adres do doręczeń elektronicznych, który ma być zamieszczany w KRS automatycznie na podstawie informacji z bazy adresów elektronicznych.

Sądy rejestrowe mają także otrzymywać informacje z rejestru PESEL dotyczące zmiany danych osobowych lub zgonu osób ujawnionych w KRS. Rozwiązania te mają poprawić aktualność danych rejestrowych i usprawnić identyfikowanie sytuacji wymagających podjęcia czynności przez sąd.

Od kiedy zacznie obowiązywać nowelizacja KRS?

Większość omawianych zmian wchodzi w życie 1 października 2027 r.