Rozliczanie pit przez cudzoziemców

Cudzoziemcy osiągający dochody w Polsce podlegają przepisom polskiego prawa podatkowego. Tak samo jak polscy podatnicy mają oni obowiązek składania rocznych zeznań o osiągniętych dochodach. Mogą też korzystać z przewidzianych przepisami ulg i odliczeń podatkowych.

Sposób rozliczania pit przez cudzoziemców zależy przede wszystkim od tego, czy mają oni status polskiego rezydenta podatkowego, czy też są nierezydentami, a także od rodzaju źródła tych przychodów oraz miejsca ich położenia.

Obcokrajowcy posiadający miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (w rozumieniu przepisów podatkowych oznacza to centrum interesów życiowych, bliską rodzinę, stałą działalność, pobyt w Polsce więcej niż 183 dni w roku podatkowym) mają status polskiego rezydenta podatkowego. Osoby niespełniające tych kryteriów są uważane za nierezydentów.

Posiadanie przez podatnika, również cudzoziemca,  polskiej rezydencji podatkowej oznacza, że ciąży na nim nieograniczony obowiązek podatkowy, czyli obowiązkowi podatkowemu podlega całość jego dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia ich źródeł.

Status nierezydenta oznacza, że,podlega on obowiązkowi podatkowemu tylko od dochodów (przychodów) osiąganych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to tzw. ograniczony obowiązek podatkowy.

Cudzoziemiec będący polskim rezydentem zatrudniony jako pracownik ma obowiązek rozliczania pit 37 lub pit 36 w przypadku osiągania również innych przychodów, które należy wykazać na tym formularzu. Podstawa do rozliczenia pit 2017 będzie informacja PIT-11, którą sporządza  pracodawca, wskazując w niej jako miejsce zamieszkania podatnika adres na terytorium Polski, a następnie przekazuje ją:

  • pracownikowi,
  • naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania pracownika w Polsce.

Pracownik może złożyć wniosek o rozliczenie go przez pracodawcę – oświadczenie PIT-12, wtedy na pracodawcy spocznie obowiązek sporządzenia PIT-40.

Jeśli pracodawca nie ma obowiązku rozliczenia  pit 2017 (PIT-40), wówczas pracownik  musi złożyć w urzędzie właściwym ze względu na adres zamieszkania w Polsce zeznanie PIT-37 (ewentualnie PIT-36) w terminie do 30 kwietnia 2018. Pity 2018 może rozliczyć korzystając z programu do rozliczania pit (rozliczenie pit 2017 online).

Zleceniobiorca będący cudzoziemcem o statusie rezydenta podlega tym samym zasadom co zleceniobiorcy mający polskie obywatelstwo i polską rezydencję podatkową. Otrzyma od zleceniodawcy informację PIT-11 i do końca kwietnia rozliczy pit 37 lub pi 36 (pit37 online, pit 36 online)

Cudzoziemiec mający status nierezydenta osiągający w roku podatkowym  przychody jako pracownik otrzyma od pracodawcy informację PIT-11, w której pracodawca wskazując jako miejsce zamieszkania podatnika adres zagraniczny, a następnie przekazuje go:

  • pracownikowi,
  • naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu dla nierezydentów.

Na wniosek pracownika pracodawca ma obowiązek sporządzenia PIT-40.

Jeśli nie zostanie sporządzony PIT-40, nierezydent ma obowiązek złożenia w urzędzie właściwym  dla cudzoziemców zeznania rocznego PIT-37.

W przypadku przychodów uzyskanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez nierezydentów od zleceniodawców z tytułu m.in. z działalności określonej w art. 13 pkt 2 i 6–9 , podatek dochodowy pobiera się w formie ryczałtu w wysokości 20% przychodu. Nierezydent spełniający określone warunki  ma prawo do rozliczenia tych przychodów na zasadach ogólnych, co bywa korzystne ze względu na możliwość skorzystania z preferencji podatkowych i ulg. Składa wówczas rozliczenie pit w terminie do 30 kwietnia.

Wśród rodzajów działalności dla tych przychodów wymienić można:

  • przychody z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, w tym z tytułu udziału w konkursach z dziedziny nauki, kultury i sztuki oraz dziennikarstwa, jak również przychody z uprawiania sportu, stypendia sportowe przyznawane na podstawie odrębnych przepisów oraz przychody sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych
  • przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane przez osobę nieprowadzącą działalności od zleceniodawcy będącego przedsiębiorcą

Określenie ,,dochody z działalności wykonywanej osobiście” nie znajduje miejsca w umowach międzynarodowych. Oznacza to, że oddzielnie – w kontekście określonej umowy – trzeba ustalić, z jakim rodzajem źródła przychodów ma się do czynienia. Przykładem mogą tu być dochody artystów scenicznych, filmowych, radiowych lub telewizyjnych, jak też muzyków lub sportowców, co do zasady podlegają opodatkowaniu w państwie, w którym działalność jest wykonywana. Nie ma tu więc zastosowania kryterium rezydencji podatkowej.

Preferencje podatkowe, ulgi i odliczenia

Cudzoziemcy rozliczający pit w Polsce mają prawo do korzystania z ulg i odliczeń po spełnieniu wymogów prawa podatkowego.

Możliwość skorzystania z preferencyjnego opodatkowania jest ograniczona rezydencją oraz wysokością przychodów w Polsce.

Z ulg podatkowych mają prawo korzystać rezydenci jak i nierezydenci, oczywiście po spełnieniu ustawowych warunków.

Osoby posiadające rezydencję polską  oraz rezydenci podatkowi innego niż Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub innego państwa należącego do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo  Konfederacji Szwajcarskiej mają prawo odliczenia (po spełnieniu warunków określonych w ustawie) składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne odprowadzane w Polsce oraz składek zapłaconych w kraju UE, EOG lub w Szwajcarii.